Elke dag dat de Straat van Hormuz geblokkeerd blijft, vergroot het inflatierisico, maar ook de inkomsten voor de Russische staatskas, die die middelen hard nodig heeft. Tegelijk dwingt dit Europese staten om de meest getroffen en kwetsbare groepen te ondersteunen, wat de begrotingstekorten verder doet oplopen.

De inkomsten

Hoewel er veel onduidelijkheid blijft rond de toestand van de Russische economie – Poetin sprak begin dit jaar over een bbp-daling van 2 procent – is er één zekerheid: de oorlog in Iran is een meevaller voor de staatskas. Niet alleen zijn de sancties tegen Russische schepen opgeheven, vooral de stijging van de olieprijs werkt ook door in de prijs van Russische olie, zoals de grafiek illustreert. Volgens cijfers van het Internationaal Energieagentschap brachten de olie-exportinkomsten in maart ongeveer 19 miljard dollar op, bijna een verdubbeling tegenover februari. Dat komt neer op zowat 1 miljard dollar per dag over de hele maand.

Het inflatierisico

Een nieuw voorbeeld volgt vanochtend met de inflatiecijfers voor het Verenigd Koninkrijk. De kerninflatie wordt verwacht te stijgen tot 3,3 procent op jaarbasis, tegenover 3 procent eerder, terwijl de onderliggende inflatie – onder meer exclusief energie – stabiel zou blijven op 3,2 procent. De producentenprijzen van inputs, inclusief energie, zouden op jaarbasis stijgen van 0,5 procent naar 3,4 procent. Dat betekent dat de Bank of England moeilijk renteverlagingen kan overwegen en mogelijk zelfs de rente moet verhogen, wat weerspiegeld wordt in het rendement op de tweejarige staatsobligatie.

Maatregelen van de Commissie

De Europese Commissie zal deze woensdag plannen voorstellen om de elektriciteitsbelastingen te verlagen en het zomerse vullen van de gasvoorraden te coördineren. Ze wil de Europese fiscale regels aanpassen om elektriciteit te bevoordelen ten opzichte van olie en gas, en regeringen toe te laten de elektriciteitsbelastingen voor de industrie tot nul te herleiden. Hoewel de Commissie het vullen van de voorraden kan coördineren, kan ze niets doen aan de gasprijs zelf. Die is weliswaar minder sterk gestegen dan de olieprijs, maar de stijging zal toch doorwegen op de totale energiefactuur.

Europa zou voorlopig niet met tekorten geconfronteerd moeten worden, aangezien de belangrijkste leveranciers van olie en gas voor de Europese Unie de Verenigde Staten en Noorwegen zijn. Wel zouden er de komende weken tekorten aan kerosine kunnen ontstaan.

De perverse effecten van inflatie

De detailhandelsverkopen in de Verenigde Staten zijn in maart sterker gestegen dan verwacht, deels omdat hogere benzineprijzen zorgden voor recordontvangsten bij tankstations.De verkopen stegen met 1,7 procent in maart, na een stijging van 0,7 procent in februari, goed voor een groei van 4 procent op jaarbasis. Dat cijfer werd vertekend door een stijging van 15,5 procent van de verkopen bij tankstations, de grootste toename sinds de overheid deze reeks begon bij te houden in 1992. Dat het cijfer vertekend is, blijkt uit de detailhandelsverkopen exclusief auto’s, benzine, bouwmaterialen en voedingsdiensten: die stegen met 0,7 procent in maart, na een stijging van 0,6 procent in februari.

Proberen te overtuigen

Kevin Warsh probeerde de Senaatscommissie ervan te overtuigen dat hij volledig onafhankelijk staat van Trump door te verklaren: “De president heeft me nooit gevraagd me te engageren tot het verlagen van de rente (…) hij heeft het niet geëist (…) de president heeft me nooit gevraagd een dergelijke toezegging te doen en ik zou dat ook niet doen.” De president verklaarde echter in een interview met CNBC, vlak voor de hoorzitting, dat hij teleurgesteld zou zijn als dat niet zou gebeuren.

Voorlopig is de cruciale vraag dat de benoeming van Warsh mogelijk wordt geblokkeerd door de Republikeinse senator Thom Tillis, die heeft bevestigd dat hij de benoeming zal tegenhouden zolang de regering de rechtszaken tegen Powell niet intrekt. In dat geval zou Powell na het einde van zijn mandaat op 15 mei aan het hoofd van de Federal Reserve kunnen blijven.

Warsh heeft zich in het verleden kritisch uitgelaten over de communicatie van de Fed en verklaarde dat “wat de Fed nodig heeft, hervormingen zijn van haar kaders en haar communicatie”. Hij voegde eraan toe: “Te veel Fed-functionarissen spreken zich uit over het niveau van de rente … dat is volkomen nutteloos.”

Die uitspraak zal weinig in de smaak vallen bij de voorzitters van de twaalf regionale Fed-banken, die publieke communicatie en optredens intussen als een integraal onderdeel van hun functie beschouwen.

Export gedreven door AI

De Japanse export is in maart op jaarbasis met 11,7 procent gestegen dankzij de vraag die verband houdt met artificiële intelligentie. De import steeg in maart met 10,9 procent ten opzichte van een jaar eerder.Hoewel de export naar het Midden-Oosten met 45,9 procent daalde, steeg die met 3,4 procent naar de Verenigde Staten en met 17,7 procent naar China.

Een gelijkaardig beeld in Taiwan, waar de exportorders in maart met 65,9 procent stegen op jaarbasis, het snelste tempo in ruim zestien jaar.De bestellingen van telecommunicatieproducten stegen met 120,9 procent ten opzichte van een jaar eerder, terwijl die van elektronische producten met 73,7 procent toenamen. Die orders kwamen uit alle regio’s: plus 45,7 procent uit China, 76,4 procent uit de Verenigde Staten, 45,2 procent uit Europa en 32,9 procent uit Japan.